سینما حقیقت 29 آذر 1399 ساعت 13:03 http://www.irandocfest.ir/fa/review/8326/یادداشتی-مستند-رویاهای-خالکوبی-شده-کارگردانی -------------------------------------------------- پیراهنی از جنس رویا عنوان : یادداشتی بر مستند « رویاهای خالکوبی شده » به کارگردانی -------------------------------------------------- متن : مستند رویاهای خالکوبی شده روایتی از آرزو و امید برای رسیدن به زندگی بهتر و ساختن آینده ای روشن است. فیلمی درباره فوتبالیست های خردسالی که هر یک با هزاران امید و شور برای موفقیت می جنگند و هر کدام شان نمادی از امیدهای یک خانواده است. در واقع موضوع این مستند فقط یک اردو یا برنامه فوتبالی و رقابت چندین پسربچه برای انتخاب شدن نیست، بلکه شرحی مفصل و پرجزئیات از کوشش برای رسیدن به زندگی بهتر و ارتقای جایگاه اجتماعی و اقتصادی خانواده هاست. فیلم با معرفی شخصیت هایی از خاستگاه های قومی و فرهنگی متفاوت، مجموعه متنوعی از آدم ها را با آرزو و هدفی یکسان تصویر می کند. هر کودک، خصوصیات فردی ویژه ای دارد و مشخصات خانوادگی و حتی سطح مالی و اجتماعی اش با بقیه فرق می کند. در کنار این کودکان، با پدرها و مادرهایی که برای موفقیت فرزندشان به هر دری می زنند نیز آشنا می شویم. والدین امیدواری که می خواهند آرزوهای برآورده نشده خودشان را در وجود فرزندشان به عینیت برسانند و اگر خودشان به زندگی موفق و مرفهی نرسیدند دست کم برای فرزندشان این زمینه را فراهم کنند که کامیاب شود. جالب است که آدم هایی این چنین متفاوت، از فرهنگ ها و زمینه های اجتماعی گوناگون، عملاً رویکرد و استراتژی یکسانی دارند و وقتی پای موفقیت فرزندشان به میان می آید فارغ از تفاوت های شان همگی به طرز مشابهی رفتار می کنند. فیلم با زمینه چینی مناسب و ایجاد فضایی پرشور، روایتگر رقابت ها و رفاقت های کودکانی است که آرزو دارند برای سفر به اسپانیا انتخاب شوند و همه فکر و ذکرشان فوتبال است. پدر و مادرها هم موضوع را کاملاً جدی گرفته اند و همه تلاش شان را برای رسیدن فرزندشان به این هدف به کار می بندند. در طول فیلم، متوجه می شویم که بعضی از خانواده ها برای حمایت از کودک شان چه مشکلات بزرگی را باید حل کنند و از چه موانعی باید رد شوند. شرح این دوندگی ها، خود به یک دستمایه مستقل در روند تکامل موقعیت تبدیل می شود و در دقایقی حتی ماجرای فوتبال و رقابت بچه ها را هم تحت تأثیر قرار می دهد. فیلم با نزدیک شدن به فضای روان شناختی و تأکید روی تفاوت های شخصیتی و روحیات خاص پسربچه های هفت هشت ده ساله، می کوشد مخاطب را با چالش های موقعیت آشنا سازد و وجوه مختلف ماجرا را به تصویر بکشد. فوتبال و مسابقات بچه ها و تمرین های شان در زمین چمن و کوچه و خیابان فقط بهانه ای است برای نزدیک شدن به شخصیت ها و کشف درونیات و دغدغه های فردی آن ها. داستان پدر کارگری که خودش فوتبالیست بوده اما نتوانسته به آرزوهایش برسد و اکنون این آرزوها را در وجود پسر خردسالش جست وجو می کند و سکانس های مربی گری او در خانه و اهمیتی که به فوتبالیست شدن فرزندش می دهد یکی از فرازهای عاطفی مهم مستند است. در جایی از فیلم، پدر یکی دیگر از بچه ها اشاره می کند که اگر یک فوتبالیست خردسال موفق شود و مورد توجه باشگاه های حرفه ای قرار بگیرد نه تنها خودش زندگی مرفهی خواهد داشت بلکه تمام خانواده اش نیز تا آخر عمر از لحاظ اقتصادی تأمین خواهند بود. پس موضوع خیلی جدی تر از یک اردوی انتخابی یا کلاس استعدادیابی فوتبال است. این یک نبرد تعیین کننده است که جایگاه طبقاتی و آینده چندین خانواده را مشخص می کند. از همین رو، در لایه های زیرین موقعیت، انگیزه ها و تنش های جدی تری وجود دارد که مستندساز سعی کرده گوشه ای از این تنازع و کشمکش میان طرف های رقیب را پیش روی مخاطب بگذارد. رویاهای خالکوبی شده ریتم روایی مناسبی دارد و از رویاها و حرف های کودکانه به شکلی مناسب استفاده کرده تا فضایی صمیمی بسازد. مخاطب به راحتی با انگیزه ها و اهداف کودکان همراه می شود و چه بسا در طول فیلم نسبت به تعدادی از بچه ها سمپاتی پیدا کند و همسو با روند پیشرفت وقایع، ته دلش خواهان موفقیت عده ای خاص باشد. از این زاویه، شاید بتوان گفت که رویای مورد نظر فیلم، به نوعی در ذهن تماشاگر نیز دامنه می یابد و او را درگیر موضع گیری و انتخاب می کند؛ چیزی که اساساً بن مایه اصلی مستند را می سازد و با روح رقابتی ورزش نیز هماهنگی دارد. شاهین شجری کهن